Makuuchi uitgelegd voor bezoekers

Zes divisies

Professioneel sumoworstelen kent zes divisies, gerangschikt naar prestige. Makuuchi is de hoogste, gevolgd door juryo, makushita, sandanme, jonidan en jonokuchi. Wikipedia zegt dat worstelaars instromen in de laagste divisie en, als hun vaardigheid het toelaat, opklimmen. Een duidelijke grens scheidt de twee hoogste divisies, waarvan de worstelaars sekitori worden genoemd, van de vier daaronder, waarvan de worstelaars meer algemeen bekendstaan als rikishi. De rangen brengen verschillend loon, privileges en status met zich mee.

Wat het woord betekent

Makuuchi betekent letterlijk binnen het gordijn. Wikipedia verklaart de naam als een verwijzing naar een vroege periode van het professionele sumoworstelen, toen een met gordijnen afgeschermd gebied was gereserveerd voor de hoogst gerangschikte worstelaars om voor hun gevechten te zitten. De divisie is de enige die valt onder de standaard live-uitzending op NHK, en alleen die uitzending biedt tweetalig Engels commentaar, volgens dezelfde bron. In gewone taal: het is de divisie die de meeste fans bedoelen als ze sumo zeggen.

De rangen daarbinnen

Aan de top van Makuuchi staan de vier titelhouderrangen, san'yaku genaamd: yokozuna, ozeki, sekiwake en komusubi. Alle anderen in de divisie zijn maegashira, genummerd vanaf één naar beneden. Wikipedia zegt dat worstelaars voor elk groot toernooi worden beoordeeld op promotie of degradatie, afhankelijk van hun record in het vorige toernooi, en dat yokozuna en ozeki strengere criteria hebben. De omvang van de divisie is sinds 2004 vastgesteld op 42 worstelaars, volgens hetzelfde artikel.

Hoe zeldzaam het is om daar te komen

De topdivisie bereiken is zeldzaam. Het Wikipedia-artikel over rikishi stelt dat statistieken aantonen dat slechts één op de honderd worstelaars een Makuuchi-worstelaar wordt, en dat de meesten met pensioen gaan zonder ooit een betaald niveau te bereiken. Die context ondersteunt de bewering dat de show in Kiyosumi wordt gerund door een voormalige Makuuchi-worstelaar. Als die bewering klopt, heeft die persoon een niveau bereikt dat weinigen bereiken. Deze gids kan iemands carrière niet bevestigen en noemt de artiesten niet bij naam.

Toernooien en waar je ze kunt zien

Elk jaar worden er zes grote toernooien gehouden, waarvan drie in Tokio, in het Kokugikan in Ryogoku, in januari, mei en september, volgens de Japan Sumo Association. De overige vinden plaats in Osaka, Nagoya en Fukuoka. Elk toernooi duurt 15 dagen, aldus Wikipedia, waarbij de hoogst gerangschikte worstelaars elke dag als laatste vechten. Toernooikaartjes worden verkocht via de associatie, niet via de show die op deze site wordt geboekt.

Woorden die je kunt horen

Een paar termen komen bij elk sumo-evenement terug. De mawashi is de gordel die een worstelaar draagt. De gyoji is de scheidsrechter en de yobidashi is de ringhulp die de ring bouwt en onderhoudt. Voor een partij herhalen de worstelaars een warming-uproutine genaamd shikiri, gooien ze zout in de ring als symbolische reiniging en spoelen ze de mond met chikara-mizu, krachtwater, volgens Wikipedia. De winnende techniek heet de kimarite en wordt na de partij omgeroepen. Een presentator bij een show zal deze doorgaans uitleggen wanneer ze langskomen.

Wat het betekent voor de show

Een show gerund door een voormalige worstelaar uit de topdivisie heeft een band met die wereld. Het is nog steeds een geënsceneerde show: de organisator beschrijft demonstraties, uitleg en de kans voor gasten om trainingsoefeningen uit te proberen. Verwacht geen gerangschikte partijen, banzuke-ranglijsten of toepassing van toernooiregels. Verwacht wel een Engelssprekende presentator die uitlegt wat je ziet, en gebruik de woordenschat hier om het te volgen.

Lees verder: Tokyo sumo-dinershow: de moeite waard?